| Actuele voedselprijzen - Rundvlees |
Het prijsplateau voor rundvlees lijkt te zijn bereikt bij aanhoudende aanbodkrapte
|
28-4-2026
|
De consumentenprijsindex (CPI) van rundvlees kwam in februari 2026 uit op 165 punten (2020 = 100). De producentenprijsindex (PPI) kwam in februari 2026 uit op 198 punten, een beperkte stijging van 2% ten opzichte van december 2025. De af-boerderijprijsindex (API) kwam uit op 242 punten.
|
Prijsontwikkeling
De consumentenprijsindex voor rundvlees toont met 165 punten in februari 2026 een daling van 2% ten opzichte van het niveau van december 2025, maar ligt nog steeds 20% boven het niveau van februari 2025. De daling volgt op een sterke stijging in het afgelopen jaar en wijst erop dat de eerdere prijsdruk in de keten grotendeels is doorberekend in de consumentenprijs. Daarnaast toont de daling van de CPI dat de consumentenmarkt mogelijk minder ruimte heeft voor verdere prijsverhogingen dan de primaire en verwerkende schakel. Ondanks de correctie blijft rundvlees voor consumenten duidelijk duurder dan een jaar eerder.
De producentenprijsindex van de vleesverwerkende industrie kwam in februari 2026 uit op 198 punten. Dat wil zeggen: ongeveer 2% boven het niveau van december 2025 en 16% boven het niveau van februari 2025. De stijging wijst erop dat de piek in de verwerkende schakel mogelijk nog niet is bereikt. Verwerkers en slachterijen blijven hoge prijzen bieden om voldoende slachtrunderen te kunnen verwerken, terwijl het aanbod beperkt blijft. Dit sluit aan bij recente marktinformatie uit Europa, waar de rundvleesproductie daalt en hogere importen de schaarste slechts gedeeltelijk opvangen (EC, 2026).
De prijsindex af boerderij kwam in februari 2026 uit op 242 punten en blijft daarmee op hetzelfde hoge niveau als in december 2025. Ten opzichte van februari 2025 stijgt de API met ruim 18%. Deze stabilisering lijkt het einde te markeren van de sterke opwaartse trend van de afgelopen periode, maar betekent nog geen omslag in de markt. De aanhoudend hoge prijs wordt veroorzaakt door een wereldwijd krap aanbod van runderen, waarbij ook voor 2026 opnieuw een daling van het wereldwijde rundvleesaanbod wordt verwacht, onder meer door lagere productie in de VS, Nieuw-Zeeland en Europa. Ook binnen de Europese Unie blijft de markt gespannen, doordat de productie verder onder druk staat en de beschikbaarheid van slachtdieren afneemt (Rabobank, 2026). Nederland volgt dit bredere patroon van aanbodkrapte. Het stikstofbeleid, stoppersregelingen en de afname van het aantal runderen beperken het aanbod van slachtdieren, waardoor slachterijen moeten concurreren om schaars vee. Daarbij komt dat extra import uit derde landen de Europese markt maar beperkt kan ontlasten, omdat ook mondiaal het aanbod krap blijft en de vraag relatief hoog is. Hierdoor blijven de af-boerderijprijzen ook hoog.
Op basis van deze ontwikkelingen is de verwachting dat de af-boerderij-, producenten- en consumentenprijzen op een historisch hoog niveau zullen stabiliseren.
Keten
Consumenten kopen vers rundvlees bij de slager of in de supermarkt. Supermarkten en speciaalzaken kopen vlees via de (importerende) groothandel of rechtstreeks van de vleesindustrie. De Nederlandse vleesindustrie doet ook aan export. Slachterijen kopen runderen rechtstreeks van de veehouders of met tussenkomst van handelaren en commissionairs. Runderen komen uit de vleesstierhouderij of de melkveehouderij. Kalveren komen uit de kalverhouderij. De meeste slachtingen van volwassen runderen in Nederland zijn de slachtingen van het afgestoten melkvee.
-Rundveebedrijven
Het Nederlandse rundvlees komt van de melkveehouderij en van de vleesstierhouderij. De circa 23.500 bedrijven met rundvee houden in totaal 3,8 miljoen stuks rundvee, waarvan 167 duizend jongvee voor vleesproductie en circa 1 miljoen vleeskalveren. Ten opzichte van de melkveehouderij is de stierenhouderij een bescheiden tak van de landbouw.
-Industrie
De vleesindustrie bestaat uit slachterijen, uitsnijderijen en vleesverwerkers. Nederland telt 285 grote en kleine slachterijen van vlees (geen pluimvee). Slechts negen runderslachterijen en zeven kalverslachterijen slachten meer dan 10.000 runderen per jaar. In 2022 zijn in totaal 482 duizend volwassen runderen geslacht met een totaal geslacht gewicht van 158 duizend ton. Er zijn verder 260 bedrijven die behoren tot de vleesverwerkende industrie. Vooral grotere bedrijven combineren slacht en verwerking.
-Afzet
Nederland telt circa 980 grote en kleine groothandels in vlees en vleeswaren. Een deel van deze groothandels betreft importerende en exporterende groothandels. Ook bedrijven in de vleesverwerkende industrie zijn zowel in Nederland als op de buitenlandse markten actief. In 2022 werden meer rundvlees en vleesproducten geëxporteerd dan geïmporteerd. De handelsbalans voor vlees van runderen (vers gekoeld of bevroren) komt op een uitvoerwaarde van 1,1 miljard euro (Eurostat). Van de totale vleesexport is circa 85% export van in Nederland geproduceerd of verwerkt vlees en 15% wederuitvoer of doorvoer.
De Nederlandse consument koopt vlees vooral via supermarkten en via de foodservice (horeca, catering). Beide kennen een aantal grote inkooppartijen. Op de retailmarkt zijn de inkooporganisaties van supermarkten Ahold Delhaize (36% marktaandeel), Jumbo (21% marktaandeel) en Superunie (26% gezamenlijk marktaandeel van aangesloten winkelformules) de belangrijkste afzetpartijen voor de vleesindustrie.
In 2022 werd voor circa 750 mln. euro aan rundvlees verkocht via supermarkten. De consumptie van rundvlees in Nederland is relatief stabiel. In 2021 was het verbruik van rundvlees (15,3 kg) per hoofd van de bevolking iets lager dan de jaren voor corona (15,5 in 2018 en 2019). Dit heeft te maken met het wegvallen van de consumptie van rundvlees in de foodservice en een onvolledige verschuiving van de vraag naar rundvlees voor thuisbereiding.
Er is een seizoenspatroon in de afzet, met pieken in januari, het barbecueseizoen en in december (feestdagenmaand).
Prijsvorming
De prijsontwikkeling van rundvlees wordt beïnvloed door de marktdynamiek in Nederland en in het buitenland. In Nederland maken supermarkten raamcontracten met leveranciers van rundvlees over de prijs en andere voorwaarden, bijvoorbeeld over aanvoervolumes tijdens bijzondere (piek)momenten, maar ook over duurzaamheids- en kwaliteitseisen.
Ondanks de seizoenspatronen volgen de prijzen af boerderij van Nederlandse slachtrunderen, de producentenprijzen en de consumentenprijzen elkaar slechts in beperkte mate. Contracten met de retailers kunnen prijsschommelingen tijdelijk dempen. Ook is het belang van de import van rundvlees voor de consumptie in Nederland groot. Daarbij komt dat de inkoop van vlees slechts één van de kostencomponenten is bij de productie van vlees en vleeswaren in de verwerkende industrie en distributie via de retail.
In het kader van het EU-landbouwmarkt- en prijsbeleid is rundvlees jarenlang een beschermd product geweest, waarbij de overheid de prijs ondersteunde. Door een reeks hervormingen is de markt geliberaliseerd. Vroeger speelden fysieke veemarkten een belangrijke rol. Om verspreiding van veeziektes te voorkomen, zijn de meeste veemarkten aan het begin van deze eeuw gesloten. Met de opkomst van het internet zijn virtuele veemarkten ontstaan die het mogelijk maken voor veehouders de prijsontwikkelingen beter te volgen.
|