Mijn agrimatie
v

Agrimatie - informatie over de agrosector

Agrimatie > Thema's > Nutrienten
     
Nutrienten
Kies een indicator
Mestafzetkosten - Veehouderij

Mestafzetkosten melkvee- en varkensbedrijven lopen sterk op
19-12-2016

Door het aanscherpen van de gebruiksnormen en een toename van de rundveestapel waren de mestoverschotten in 2015 hoger dan in de voorgaande jaren. Hierdoor werd de concurrentie op de mestmarkt groter met als gevolg hogere mestafzetprijzen voor zowel rundvee- als varkensdrijfmest in 2015. De mestafzetkosten liepen voor varkensbedrijven op tot gemiddeld ruim 42.000 bedrijf en voor melkveebedrijven tot ongeveer 5.000 euro per bedrijf.



Afzetprijs van varkens- en rundveemest in 2015 fors hoger
Door de toegenomen concurrentie op de mestmarkt stegen de mestafzetprijzen voor zowel rundvee- als varkensdrijfmest in 2015. Voor varkensdrijfmest is de prijs af boerderij in 2015 ruim 20% hoger dan in 2014. Voor rundveedrijfmest is dat zelfs ruim 40%. De prijzen zijn sterk afhankelijk van de ontwikkelingen rond productie, verwerking en export. De prijzen van varkens- en pluimveemest lagen in 2006 en 2007 op een hoog niveau. De start in 2008 van de DEP-centrale voor de verwerking van pluimveemest heeft geleid tot een daling van de mestafzetprijzen van pluimveemest. Door afname van concurrentie van pluimveemest op de binnenlandse markt, daalde ook de prijs van varkensmest. Ook de gestegen export naar Duitsland speelde daarin een rol. Doordat de DEP-centrale en de export van vaste mest naar Duitsland en Frankrijk elkaar flink beconcurreren vindt er na 2011 een verdere daling plaats van de afzetprijs van pluimveemest. De prijzen af boerderij van rundveemest lagen tot 2014 op een veel lager niveau dan die van varkens- en pluimveemest en schommelden minder. 


Hogere kosten per bedrijf
De betaalde mestafzetkosten per bedrijf verschillen sterk tussen de bedrijfstypen. Varkensbedrijven waren de laatste jaren gemiddeld rond de 30.000 euro kwijt om hun mest af te zetten, pluimveebedrijven ongeveer 10 tot 15.000 euro en melkveebedrijven gemiddeld minder dan 3.000 euro. In 2015 zijn die verhoudingen duidelijk verschoven: vooral op varkens- en melkveebedrijven namen de kosten fors toe.
Bij de varkensbedrijven bedroegen de mestafzetkosten in 2015 ruim 42.000 euro per bedrijf. Tussen 2010 en 2015 bedroeg de stijging ruim 70%. Dit komt zowel door hogere afzetprijzen als door schaalvergroting. Door groei van het gemiddelde bedrijf moest per bedrijf in 2015 33% meer mest worden afgezet dan in 2010. Vrijwel alle gespecialiseerde varkensbedrijven voerden in 2015 mest af.

In de melkveehouderij is na de afschaffing van de melkquotering in 2015 het aantal melkkoeien flink toegenomen. Vooral de gegroeide bedrijven konden de extra geproduceerde mest niet op eigen grond afzetten en moesten deze mest afvoeren. Daardoor is de concurrentie op de mestmarkt toegenomen. De betaalde mestafzetkosten bedragen in 2015 gemiddeld ongeveer 5.000 euro per bedrijf, wat een sterke toename is ten opzichte van de voorgaande jaren. Bijna 60% van de melkveebedrijven voerde in 2015 mest af, tegen circa 10% in 2005.

Op pluimveebedrijven bedragen de betaalde mestkosten in 2015 gemiddeld 12.500 euro per bedrijf. Dat is ruim 30% lager dan de top van 18.300 euro in 2007, maar wel hoger dan in 2013 en 2014. De start van de DEP-centrale in 2008 heeft geleid tot een daling van de afzetkosten van pluimveemest. Ook de export van vaste mest naar Duitsland en Frankrijk drukte vanaf 2011 de afzetkosten. Door de verschillende afzetkanalen is de prijsontwikkeling voor de afzet van pluimveemest minder gevoelig voor de vraag en het aanbod van dierlijke mest op de binnenlandse markt dan de afzetprijs van varkens- en rundveemest.

Vrijwel alle gespecialiseerde pluimveebedrijven voerden in 2015 mest af. Gemiddeld waren in de periode 2005-2015 de mestafzetkosten op leghennen- en vleeskuikenbedrijven vrijwel gelijk. Ook de jaarlijkse ontwikkeling van de mestafzetkosten per bedrijf is voor beide bedrijfstypen bijna identiek. Vanaf 2010 is wel meer verschil te zien in het kostenniveau doordat de vleeskuikenbedrijven in de afgelopen jaren gemiddeld wel groter zijn geworden en de leghennenbedrijven niet of nauwelijks. 

Economische waarde van mest
Veehouders maken kosten om hun mest af te kunnen zetten. Daarmee wordt mest min of meer gezien als een afvalproduct waar kosten voor moeten worden gemaakt om er van af te komen. Mest is echter ook een product met een economische waarde. Bijvoorbeeld als meststof vanwege de mineralen die in de mest aanwezig zijn. Worden de mineraleninhouden van de verschillende mestsoorten gewaardeerd tegen prijzen die voor mineralen uit kunstmest worden betaald, dan resteren prijzen die uiteenlopen van bijna 6 euro per ton voor graasdiermest tot meer dan 30 euro per ton voor pluimveemest. De waarde van vleesvarkensmest komt uit op ongeveer 10 euro per ton. Die prijzen liggen iets lager dan in 2013, doordat kunstmest in prijs is gedaald.

Voor de methode van bepalen van de economische waarde van mest, zie de toelichting bij deze indicator.


Kies een sector
Contactpersoon
Harry Luesink
070 33 58315
 

Alles over
  • Algemeen
    >
  • Economie
    >
  • Maatschappij
    >
  • Milieu
    >
Meer informatie
Toelichting indicator
Thema omschrijving
Beleidsinformatie
Archief



naar boven