Mijn agrimatie
v

Agrimatie - informatie over de agrosector

Agrimatie > Thema's > Nutrienten
     
Nutrienten
Kies een indicator
Stikstofbodemoverschot per ha - Akkerbouw

Stikstofbodemoverschot hoger dan bedrijfsoverschot
5-9-2017

De aanvoer en afvoer van stikstof op bedrijfsniveau bepaalt het bedrijfsoverschot en in belangrijke mate ook het bodemoverschot. De ontwikkelingen in de gemiddelde stikstofbodemoverschotten laten dan ook sterke overeenkomsten met de stikstofbedrijfsoverschotten zien. In de Lössregio en Zandregio lag het gemiddelde bodemoverschot van bedrijven waarop het Landelijk Meetnet effecten Mestbeleid gericht is, in de jaren 2012-2015 duidelijk onder het langjarig gemiddelde. In de Kleiregio was alleen in 2014 en 2015 het bodemoverschot duidelijk lager dan het langjarig gemiddelde.


Voor alle regio’s geldt dat het stikstofbodemoverschot gemiddeld genomen hoger is dan het bedrijfsoverschot. Anders gezegd weegt de afvoer van stikstof via gasvormige verliezen niet op tegen de aanvoeren van stikstof via depositie, fixatie en nettomineralisatie. In 2015 hadden akkerbouwers in de Lössregio een bodemoverschot van 71 kg stikstof per ha. Hun collega’s in de Zandregio hadden een stikstofbodemoverschot van 104 kg per ha en in de Kleiregio van 103 kg per ha. In vergelijking met andere jaren in de periode 2001-2015 is dat bodemoverschot laag. De spreiding in het stikstofbodemoverschot geeft een minimaal (10-procentwaarde) overschot van 52 kg per ha voor de Kleiregio. In de Zandregio is hebben 10% van de bedrijven een bodemoverschot beneden 70 kg stikstof per ha en in de Lössregio is die grenswaarde 44 kg stikstof per ha.



Dalende aanvoer via stikstofdepositie  
In alle regio’s vormt depositie de belangrijkste extra aanvoerpost op de bodem, dat in de loop der jaren overigens wel is afgenomen. Doordat in de veehouderij de emissie van ammoniak afneemt, daalt de stikstofaanvoer door depositie ook. In de periode 2001-2015 is deze afname 6 kg stikstofaanvoer per ha. Op de akkerbouwbedrijven in de Lössregio is de depositie het hoogst, in 2015 gemiddeld 24 kg per ha.

Mineralisatie alleen op moerige gronden
De aanvoer via nettomineralisatie betreft de veenafbraak in vooral de moerige bodems op bedrijven in de Veenkoloniën. Als een bedrijf voor 100% op moerige grond ligt, bedraagt de aanvoer via netto mineralisatie 20 kg stikstof per ha. Gemiddeld over de Zandregio bedraagt de aanvoer via nettomineralisatie bijna 11 kg stikstof per ha in 2015.
 
Stabiele aanvoer via fixatie
De aanvoer via fixatie heeft betrekking op de teelt van leguminosen zoals erwten, bonen en luzerne. Een constante aanvoer van ongeveer 1 tot 3 kg stikstof per ha is afkomstig uit stikstofbinding door vlinderbloemige gewassen.  


De afvoer van stikstof van de bodem door emissie van mestaanwending bedraagt in 2015 9 tot 10 kg per ha op akkerbouwbedrijven in de Zand- en Lössregio. In de Kleiregio is dit hoger, namelijk 18 kg stikstof per ha. De emissies uit stallen, mestopslagen en beweiding spelen op akkerbouwbedrijven echter nauwelijks een rol. In de Kleiregio neemt het stikstofgebruik via dierlijke mest iets toe. Dientengevolge neemt de emissie ook iets toe. De emissie is 11% van de totale afvoer van stikstof van de bodem in de Kleiregio. In de Zand- en Lössregio is het aandeel van de emissie in de totale afvoer kleiner, namelijk 6%. Het overgrote deel van de afvoer wordt uiteraard bepaald door de afvoer van plantaardige producten.

Emissie door mestaanwending 6 tot 11% van totale afvoer
De afvoer van stikstof van de bodem door emissie van mestaanwending bedraagt in 2015 9 tot 10 kg per ha op akkerbouwbedrijven in de Zand- en Lössregio. In de Kleiregio is dit hoger, namelijk 18 kg stikstof per ha. De emissies uit stallen, mestopslagen en beweiding spelen op akkerbouwbedrijven echter nauwelijks een rol. In de Kleiregio neemt het stikstofgebruik via dierlijke mest iets toe. Dientengevolge neemt de emissie ook iets toe. De emissie is 11% van de totale afvoer van stikstof van de bodem in de Kleiregio. In de Zand- en Lössregio is het aandeel van de emissie in de totale afvoer kleiner, namelijk 6%. Het overgrote deel van de afvoer wordt uiteraard bepaald door de afvoer van plantaardige producten. 
 



Kies een sector
Contactpersoon
Ton van Leeuwen
+31 703358215
 

Alles over
  • Algemeen
    >
  • Economie
    >
  • Maatschappij
    >
  • Milieu
    >
Meer informatie
Toelichting indicator
Thema omschrijving
Beleidsinformatie
Archief



naar boven