Mijn agrimatie
v

Agrimatie - informatie over de agrosector

Voedselprijzenmonitor > Themes > Voedselprijzen
     
Voedselprijzen
Select an indicator
Actuele voedselprijzen - Rundvlees

Consumentenprijs rundvlees op hoog niveau
6/29/2020

De consumentenprijsindex van rundvlees kwam in maart 2020 uit op een relatief hoog niveau van 112 punten (2015=100). De rundvleesprijs van de verwerkende industrie is met 109 punten eveneens relatief hoog. De prijsindex af boerderij is in maart met 102 punten echter relatief laag voor het seizoen. De marktverstoringen in binnen- en buitenland als gevolg van de coronapandemie zijn nog nauwelijks zichtbaar in de maartcijfers.



Prijsontwikkeling
De consumentenprijsindex (CPI) kwam in maart 2020 uit op 112 punten (2015=100), een recordhoogte in de laatste 10 jaar. De consumentenprijzen voor rundvlees zijn in de eerste drie maanden 3% hoger dan in de dezelfde periode in het voorgaande jaar. In de periode 2013-2017 schommelde de prijsindex rond de 100 punten. Sinds 2018 is de consumentenprijs van rundvlees gestaag opgelopen.

De prijsindex van slachterijen en uitsnijderijen (PPI) is in maart op 109 punten uitgekomen, het hoogste niveau sinds mei 2018. De PPI ligt in het eerste kwartaal van 2020 gemiddeld 3% hoger dan het jaar ervoor.
De prijsindex af-boerderij is in maart geëindigd op 102 punten. Dit is een herstel van 1% ten opzichte van januari, maar een daling van 4% ten opzichte van februari. In het eerste kwartaal van 2020 zijn de af boerderij prijzen gemiddeld 1% lager dan in dezelfde periode van 2019. Het kwartaalprijsniveau is vergelijkbaar met het gemiddelde prijsniveau in de tweede helft van 2019. Dit gaat tegen een normaal seizoenspatroon in. In het voorjaar is het aanbod melkkoeien doorgaans wat krapper dan later in het jaar als uitgemolken koeien naar de slacht worden gebracht.

In de eerste maanden van 2020 hebben veel landen, waaronder Nederland, ingrijpende maatregelen genomen ter voorkoming van de verspreiding van het coronavirus. Deze maatregelen hebben een grote impact op de nationale en internationale rundvleesmarkten. Logistiek wordt bemoeilijkt door operationele en verkeersbeperkingen in de hele keten. Grote rundvleesexporterende landen als Argentinië en Brazilië zien hun exporten drastisch dalen. Maar ook voor Nederland is exporteren lastiger geworden. Er is uitval van vraag in sommige afzetkanalen in binnen- en buitenland. Zo is eind maart de afzet van vaak luxere soorten rundvlees naar de binnenlandse foodservicesector nagenoeg stilgevallen. Deze ontwikkelingen drukken de prijzen van slachtdieren. Tegelijkertijd is er een hogere afzet van producten in de retail. Hoewel sommige landen een aantal beperkende maatregelen terug aan het draaien zijn, is het onzeker hoe de markt zich ontwikkelt in de rest van 2020.

De coronacrisis is in een periode gekomen waarin het buitenland een relatief gunstige afzetmarkt voor rundvlees leek te zijn. Daarnaast is er door de positieve ontwikkelingen op de zuivelmarkt geen overaanbod van melkvee geweest. Ondanks de uitstoot van melkkoeien vanwege het fosfaatreductieplan in 2017 bereikte de prijsindex af boerderij voor rundvlees een tophoogte van 112 punten in september 2017. Dit kwam door de goede buitenlandse vraag naar rundvlees en de bijbehorende hoge prijzen op de Europese markt. In 2018 werd 10% minder runderen geslacht dan in 2017. In 2019 werd er nog eens 15% minder runderen geslacht dan in 2018.


Keten
Consumenten kopen vers rundvlees bij de slager of in de supermarkt. Supermarkten en speciaalzaken kopen vlees via de groothandel of rechtstreeks van de vleesindustrie. Die bestaat uit slachterijen, uitsnijderijen en vleesverwerkers. Slachterijen kopen runderen rechtstreeks van de veehouders of met tussenkomst van handelaren en commissionairs. Runderen komen uit de vleesstierhouderij of de melkveehouderij. De meeste slachtingen van volwassen runderen in Nederland zijn de slachtingen van het afgestoten melkvee.

Toelichting op drie niveaus
De consumptie van rundvlees in Nederland is stabiel. In 2017 was het verbruik van rundvlees 15,4 kg per hoofd van de bevolking. In 2018 werd voor circa 489 mln. euro aan vers rundvlees verkocht via supermarkten. Er is een seizoenpatroon in de afzet, met pieken in januari, het barbecueseizoen en in december (feestdagenmaand).

Op de Nederlandse retailmarkt zijn de inkooporganisaties van supermarkten Ahold Delhaize (35% marktaandeel), Jumbo (19% marktaandeel) en Superunie (28% gezamenlijk marktaandeel van aangesloten winkelformules) de belangrijkste afzetpartijen voor de vleesindustrie.

Nederland telt 285 grote en kleine slachterijen van vlees (geen pluimvee). Slechts negen slachterijen slachten meer dan 10.000 runderen per jaar (referentiejaar 2012). In 2018 zijn in totaal 664 duizend (volwassen) runderen geslacht met een geslacht gewicht van 224 duizend ton. Daarnaast kent Nederland 260 bedrijven die behoren tot de vleesverwerkende industrie en 980 grote en kleine groothandels in vlees en vleeswaren. In 2018 werd minder rundvlees en vleesproducten geïmporteerd (361 duizend ton) dan geëxporteerd (427 duizend ton). Het Nederlandse rundvlees komt van de melkveehouderij en van de vleesstierhouderij. De circa 26.000 bedrijven met rundvee houden in totaal 4,9 miljoen stuks rundvee, waarvan in totaal 2,9 miljoen stuks jongvee en koeien voor de melkveehouderij. Ten opzichte van de melkveehouderij is de stierenhouderij een bescheiden tak van de landbouw.

Prijsvorming
Supermarkten maken raamcontracten met leveranciers van rundvlees over de prijs en andere voorwaarden, bijvoorbeeld over aanvoervolumes tijdens bijzondere (piek)momenten. De prijsontwikkeling van rundvlees weerspiegelt de internationale marktsituatie. Ondanks de seizoenspatronen volgen de prijzen af boerderij van slachtrunderen, de producentenprijzen en de consumentenprijzen elkaar slechts in beperkte mate. Dit wordt mede verklaard door het grote belang van de import van rundvlees voor de consumptie in Nederland. Daarbij komt dat de inkoop van vlees slechts één van de kostencomponenten is bij de productie van vlees en vleeswaren in de verwerkende industrie en distributie via de retail. In het kader van het EU-landbouwmarkt- en prijsbeleid is rundvlees jarenlang een beschermd product geweest, waarbij de overheid de prijs ondersteunde. Door een reeks hervormingen is de markt geliberaliseerd. Vroeger speelden fysieke veemarkten een belangrijke rol. Om verspreiding van veeziektes te voorkomen, zijn de meeste veemarkten aan het begin van deze eeuw gesloten. Met de opkomst van het internet zijn virtuele veemarkten ontstaan die het mogelijk maken voor veehouders de prijsontwikkelingen beter te volgen.


Kies een keten
Contactpersoon
Huib Silvis
070-3358168
 

Alles over
  • Algemeen
    >
  • Economie
    >
  • Maatschappij
    >
  • Milieu
    >
Referenties
• Gegevens over de PPI 2012-heden van CBS Statline (Indices van laatste 5 maanden zijn voorlopige gegevens).
• Gegevens over de gebruikte PPI 2005-2012 van CBS Statline.
• Gegevens over de gebruikte CPI 2000-heden van CBS-Statline (indices van de laatste maand zijn voorlopige gegevens).


Meer informatie
Toelichting indicator
Thema omschrijving
Beleidsinformatie
Archief



Top of page