Mijn agrimatie
v

Agrimatie - informatie over de agrosector

Agrimatie > Themes > Nutrienten
     
Nutrienten
Select an indicator
Mestproductie - Veehouderij

Fosfaatproductie veehouderij in 2017 gezakt tot beneden het Europees fosfaatplafond
2/6/2019

De hoeveelheid fosfaat in dierlijke mest is in 2017 na twee jaar weer lager dan het door de Europese Unie vastgestelde plafond. De fosfaatproductie is in 2017 met 3,5% afgenomen dankzij een daling in vrijwel alle veehouderijsectoren. Zowel in 2015 als 2016 overschreed de Nederlandse veehouderij het EU-fosfaatplafond van 172,9 miljoen kg fosfaat. Die overschrijding werd vooral veroorzaakt door de hogere fosfaatproductie in de melkveehouderij. Om de derogatie te behouden is een fosfaatreductieplan afgesproken. Op basis hiervan moesten de melkveehouderijbedrijven in 2017 zowel het aantal koeien verminderen als fosfaatarmer voeren om de fosfaatproductie weer onder het EU-fosfaatplafond te brengen. Dat is gelukt waardoor de EU de derogatie voor Nederland met twee jaar heeft verlengd tot 31 december 2019.



Overschrijding van het fosfaatplafond gebeurde ook in de jaren 2008-2010. In 2011 hebben onder andere LTO Nederland en de Nevedi afspraken gemaakt over het verlagen van de fosforgehaltes in alle diervoeders zodat de fosfaatproductie het fosfaatplafond niet langer zou overschrijden. Mede door deze inspanningen is de fosfaatproductie van de Nederlandse veestapel in 2011 en 2012 gedaald tot beneden het fosfaatplafond. Maar vanaf 2013 steeg de fosfaatproductie van de melkveehouderij naar 92,7 miljoen kg in 2015, gevolgd door een daling naar 86,6 miljoen kg in 2017. Ondanks die daling wordt het melkveefosfaatplafond van 84,9 miljoen kg fosfaat gemiddeld in 2017 nog met 2% overschreden. Echter, met de dieraantallen van december 2017 (1,63 mln. melk- en kalfkoeien; CBS Statline) is dit niet langer meer het geval.

De stijging van de fosfaatproductie door de melkveehouderij tussen 2012 en 2015 werd voor ongeveer de helft veroorzaakt door hogere fosfaatgehalten in het voer en voor de andere helft door een toename van het aantal dieren. Het verbruikte ruwvoer in 2015 bevatte veel fosfor door de hoge fosforgehalten in kuilvoer van oogst 2014 en de hoge fosforgehalten van weidegras in 2015. De daling van de fosfaatproductie door de melkveehouderij in 2016 was te danken aan lagere fosforgehalten in zowel ruwvoer als mengvoer. Met het fosfaatreductieplan dat in 2017 is ingevoerd, moesten melkveehouders of het aantal stuks melkvee verminderen, of deelnemen aan de stoppersregeling. Daarnaast werd ook het fosforgehalte in het mengvoer verlaagd, om zo beneden het fosfaatplafond uit te komen. Tussen 2016 en 2017 is het aantal melkkoeien bij de Landbouwtelling gedaald met 46.000 stuks tot 1,69 miljoen stuks. Het fosforgehalte van mengvoer voor melkvee was in 2015 nog 0,45%, in 2017 is dat gedaald tot 0,42%.

De Europese Unie heeft niet alleen een fosfaatplafond vastgesteld maar ook een stikstofplafond. De stikstofproductie was in 2017 voor het eerst hoger dan het plafond. In 2016 was de stikstofproductie van de Nederlandse veestapel met 504 mln. kg nog exact gelijk aan het plafond maar in 2017 is die met 1,6% gestegen tot 512 mln. kg. Die stijging komt voor rekening van de graasdieren en komt vooral door (1) een grotere voederbehoefte van melkkoeien door het hogere gewicht van de dieren en (2) een groter aandeel gras in het rantsoen waardoor het stikstofgehalte van het totale rantsoen hoger is dan in 2016.

De prognose van het CBS (CBS, 2018) over de totale fosfaatproductie in het gehele jaar 2018 komt uit op 163 miljoen kg op basis van de situatie van de dieraantallen op 1 oktober 2018. Dat is aanzienlijk lager dan het EU-plafond van 172,9 mln. kg fosfaat. Deze daling komt vooral voor rekening van melkvee door een verdere daling van het aantal melk- en kalfkoeien en jongvee. Voor het eerst sinds 2014 is de fosfaatproductie van melkvee (78,7 mln. kg) dan beneden (7%) het melkveefosfaatplantsoen van 84,9 mln. kg fosfaat. De stikstofproductie komt in 2018 volgens de prognoses op basis van de dieraantallen van 1 oktober 2018 met een productie van 492 mln. kg eveneens ruim beneden het plafond uit. De definitieve cijfers van de fosfaat- en stikstofproductie in 2018 komen in 2019 beschikbaar. 



Kies een sector
Contactpersoon
Harry Luesink
070 33 58315
 

Alles over
  • Algemeen
    >
  • Economie
    >
  • Maatschappij
    >
  • Milieu
    >
Referenties
  • CBS, 2018. Monitor fosfaat- en stikstofexcretie in dierlijke mest; 1 oktober 2018.
  • CBS Statline.
  • EZ, 2017. Kamerbrief van 18 oktober 2017 over de Derde kwartaalrapportage fosfaatreductieplan.


Meer informatie
Toelichting indicator
Thema omschrijving
Beleidsinformatie
Archief



Top of page